063. Για την αποστολή του Ιγνάτιου στην Κέρκυρα (1803)
Ο Αλέξανδρος Ρομιέ στην αναφορά του της 30ης Σεπτεμβρίου 1803 ενημερώνει τον υπουργό του για την αποστολή του Μητροπολίτη Άρτας, σαν εκπροσώπου του Αλή, στην Κέρκυρα. Πιο συγκεκριμένα αναφέρεται σε μια συνάντηση του Ιγνάτιου με τον πρόεδρο του Σενάτου, πρίγκηπα Θεοτόκη που έγινε στις 24 Σεπτεμβρίου 1803 (Γρηγ.). Ο Ιγνάτιος είχε αφιχθεί στο νησί στις 18 Σεπτεμβρίου.
Βασικό θέμα των διαπραγματεύσεων ήταν οι όροι της συνθήκης για την ρύθμιση τελωνειακών και εμπορικών θεμάτων. Αυτές είχαν θετική κατάληξη με την επίτευξη συμφωνίας κατά τις επιδιώξεις της Επτάνησου Πολιτείας.
Ο Ρομιέ ουσιαστικά υπαινίσσεται ότι πρόθεση του Αλή ήταν να καλοπιάσει την Επτάνησο Πολιτεία για να ανεχτεί μια επίθεση του στην Πάργα.
Η αδρανοποίηση της Πάργας ήταν χρήσιμη αν όχι αναγκαία για τον αποκλεισμό των Σουλιωτών. Βρήκε όμως σταθερή άρνηση από τον Θεοτόκη.
Η μετάφραση των σχετικών σημείων έχει ως εξής;
Είναι έξη μέρες που ο Μητροπολίτης Άρτας, έκτακτος απεσταλμένος του Αλή πασά των Ιωαννίνων είχε μια συνέντευξη με τον πρίγκηπα του Σενάτου κατά την οποία μοιράστηκε το πραγματικό κίνητρο της αποστολής του.
Ο πασάς του οποίου οι φιλοδοξίες, όπως το γνωρίζετε, είναι χωρίς όρια, και ο οποίος θέλει με κάθε κόστος να υποτάξει στην δύναμη του όλη την Ήπειρο, έχοντας τους Σουλιώτες σκόπελο στα σχέδια του, θεωρεί ότι η πόλη και η περιοχή της Πάργας, που κυβερνώνται από ένα αγά διορισμένο από την Πύλη και της οποίας τα συμφέροντα είναι συνδεδεμένα με αυτά της Δημοκρατίας με το άρθρο VΙΙΙ της συνθήκης της 20ης Μαρτίου 1801 μεταξύ της Ρωσίας και της Τουρκίας, αποτελεί ένα στήριγμα των Σουλιωτών στους οποίους ισχυρίζεται ότι οι Παργινοί κάτοικοι προμηθεύουν καθημερινά βοήθεια, και εξάλλου ότι η Πάργα είναι μια ευνοϊκή θέση για τους ξένους που θα ήθελαν να βοηθήσουν αυτή την φυλή, ο πασάς απεφάσισε πριν να επιτεθεί στο Σούλι με όλες τις δυνάμεις του, να καταλάβει την Πάργα, να εξοντώσει τους κατοίκους ή τουλάχιστον να τους φέρει σε θέση να μην κάνουν τίποτε υπέρ των εχθρών του.
Αλλά δεν τόλμησε να εκτελέσει το σχέδιο του χωρίς να έχει αποκτήσει την συμφωνία της Δημοκρατίας των Επτανήσων, εικάζοντας ότι η κυβέρνηση της θα διαμαρτύρονταν έντονα εναντίον του στην Κωνσταντινούπολη και ότι η Αυλή της Ρωσίας, σαν εγγυήτρια της ύπαρξης του πρώην βενετικού καθιδρύματος επί της στεριάς, θα παρενέβαινε στην υπόθεση, φρόνιμα έκρινε πως αν η επτανησιακή κυβέρνηση συμφωνούσε με το σχέδιο του η συμφωνία της Ρωσίας θα ήταν σιωπηλή αφού είναι στην πραγματικότητα η δύναμη που κυβερνά τα νησιά υπό το όνομα της Γερουσίας.
Ο απεσταλμένος έκανε λοιπόν αυτό το άνοιγμα στον πρίγκηπα, αυτόν τον σεβάσμιο γέροντα, που δεν είχε ειδοποιηθεί και έτσι δεν είχε ακόμη οδηγίες από τον πληρεξούσιο της Ρωσίας, και ο οποίος απάντησε με αγανάκτηση στον απεσταλμένο του πασά, με ενάρετη ψυχή πως όντας στην άκρη του τάφου και πως πριν να κατέβει σε αυτόν δεν θα ατιμάσει την διαδρομή του γινόμενος ο δήμιος των υπόλοιπων Ελλήνων συμπατριωτών του και πως δεν δίσταζε να δηλώσει στον απεσταλμένο του πασά πως αν έβρισκε τα μέσα να βοηθήσει τους Σουλιώτες στην παρούσα φάση και τους Παργινούς αν δεχθούν επίθεση θα το έκανε με την πιο ζωηρή προθυμία.......
Ο Ρομιέ συνεχίζει πως ακολούθως ο Ιγνάτιος ανέβασε τους τόνους λέγοντας του Θεοτόκη ότι μιλάει σαν κυρίαρχος ενώ μπορεί μαζί με το κράτος του να γίνει υπήκοος.
Ο Θεοτόκης ανταπάντησε ότι υπήρξε υπήκοος και βέβαια μπορούσε να ξαναγίνει υπήκοος. Ζήτησε μάλιστα από τον Ιγνάτιο να αναχωρήσει από την Κέρκυρα το συντομότερο δυνατόν.
Βλέποντας ότι δεν ξεπερνάει την ακαμψία του Θεοτόκη, ο Ιγνάτιος άλλαξε βιολί και προσέγγισε τον Ι. Καποδίστρια (τότε γραμματέα του κράτους) με σκοπό να μάθει με ακρίβεια αν έχει σταλεί βοήθεια στους Σουλιώτες. Αυτός επισκέφθηκε τον Θεοτόκη και γύρισε την κουβέντα στους Σουλιώτες και την τύχη τους μιλώντας υπέρ της βοήθειας προς αυτούς. Ο Θεοτόκης φαίνεται να αντιλήφθηκε την παγίδα και ο Καποδίστριας αποχώρησε ενοχλημένος.
Ο Ρομιέ δεν παραλείπει να σημειώσει την αντιγαλλική στάση της οικογένειας Καποδίστρια.
Σημειωτέον ότι είχε οριστεί ο Α.Μ. Καποδίστριας ( πατέρας του Ιωάννη) σαν διαπραγματευτής από πλευράς Επτάνησου Πολιτείας για την συζήτηση με τον Ιγνάτιο της συνθήκης με τον Αλή. Σχετικά σώζονται στα ΓΑΚ/ Αρχεία Κέρκυρας ( ΑΙΓ/ Επτ. Πολ. Φ.4) λίγες αναφορές του προς τον πρόεδρο της Γερουσίας Θεοτόκη από τις οποίες προκύπτει ότι ο Αλή ζητούσε επίμονα αντιμετώπιση του ζητήματος των καπετάνιων και των ανδρών τους που από την στεριά βρίσκανε καταφύγιο στα νησιά ( κυρίως στην Λευκάδα) και συνέχιζαν την δράση τους.
Τέλος ας σημειωθεί ότι ο Θεοτόκης απεβίωσε στα μέσα του Δεκέμβρη, δηλαδή σε λιγότερο από τρεις μήνες από την συνάντηση με τον Ιγνάτιο, οπότε κυριολεκτούσε όταν αναφερόταν στον τάφο του.
Πηγή: ADEL 57CP Il. Ion. tm 3