062. Άρθρο εφημερίδας για έναν ελιγμό του Αλή (θέρος 1804)
Ο Ν.Κουρκουμέλης εντοπίζει και δεύτερο άρθρο στην εβδομαδιαία εφημερίδα “ Επτανησιακός Αγγελιαφόρος” στο φύλλο της 24 Αυγούστου (Ιουλιανό) 1804, που αναφέρεται σε εξελίξεις στην ηπειρωτική στεριά. Αυτό το καλοκαίρι δηλαδή, που με υποκίνηση των Ρώσων οι τσαμαγάδες και οι Σουλιώτες αντιπαρατέθηκαν στον Αλή.
Συγκεκριμένα μας πληροφορεί ότι η Πύλη δια ειδικού απεσταλμένου της ( τσοχαντάρη) και του Αβδουλλάχ Μπέη, εκπροσώπου του σουλτάνου για την διοίκηση των πρώην ενετικών κτήσεων στη στεριά ( Πρέβεζα, Βόνιτσα, Πάργα, Βουθρωτός), με την συμμετοχή του Βλασσόπουλου, προξένου της Ρωσίας στην Πρέβεζα, έπεισαν ή πάντως έκαναν τον Αλή να αποσείρει τους στρατιώτες του και το πυροβολικό από αυτές τις περιοχές.
Το κείμενο είναι στα ιταλικά και σε μετάφραση έχει ως εξής:
ΠΡΕΒΕΖΑ 16 Αυγούστου
Σήμερα, μετά την άφιξη ενός τσοχαντάρη (αυτός είναι αγγελιαφόρος του Διβανίου), πραγματοποιήθηκε διάσκεψη μεταξύ του Αμπδούλ-Αγά και του ίδιου του τσοχαντάρη, στην οποία παρενέβη επίσης και ο Ρώσος Πρόξενος Ιππότης Βλασόπουλος. Το αποτέλεσμα αυτής της διάσκεψης εστάλη στον Αλή Πασά, ο οποίος αμέσως έδωσε τις σχετικές διαταγές ώστε ολόκληρη η πρώην ενετική ηπειρωτική χώρα να εκκενωθεί από τους Τούρκους, αρχίζοντας από την Πρέβεζα.
Αυτό πρέπει ασφαλώς να συνδέεται με το άρθρο VIII της σύμβασης της 21ης Μαρτίου 1800, που συνήφθη μεταξύ της Ρωσίας και της Οθωμανικής Πύλης, σύμφωνα με το οποίο απαγορεύεται στους Μωαμεθανούς να εγκαθίστανται στους εν λόγω τόπους και να αποκτούν εκεί ιδιοκτησίες. Ο Αλέξανδρος, πάντοτε αφοσιωμένος στην ευημερία της Επτανησιακής Δημοκρατίας, επιθυμεί να εφαρμοστεί ακριβώς αυτή η συνθήκη, η οποία ενδιαφέρει τόσο πολύ την ίδια τη Δημοκρατία.
Τα κανόνια που βρίσκονταν στα προαναφερθέντα φρούρια μεταφέρθηκαν στα Ιωάννινα και καταστράφηκαν ορισμένοι πύργοι που είχαν πρόσφατα κατασκευαστεί από τον Αλή Πασά. Στην εν λόγω ηπειρωτική περιοχή δεν θα παραμείνει παρά μόνο ο Μωαμεθανός διοικητής, ενώ οι πληθυσμοί αυτοί, που είναι όλοι Χριστιανοί, απολαμβάνοντας όλα τα προνόμια που ισχύουν στις Ηγεμονίες της Μολδαβίας και της Βλαχίας όσον αφορά τη θρησκεία, την απονομή της δικαιοσύνης, τα έθιμα της χώρας τους, καθώς και τις αστικές και ποινικές διαδικασίες, σύμφωνα με το προαναφερθέν άρθρο, θα ευλογούν ολοένα και περισσότερο τον ευεργέτη τους και θα τον θεωρούν ως την κύρια αιτία της ευημερίας τους και της διαρκούς ευτυχίας τους.
Αξιοσημείωτη η αναφορά στην αναμενόμενη ευγνωμοσύνη των κατοίκων των 4 ωφελούμενων οικισμών απέναντι στους Ρώσους που ευελπιστούν να κλονίσουν με κάθε τρόπο την επιρροή των Γάλλων.
Τέλος το υπόψη φύλλο με αριθμό LXVII έρχεται μετά τα ελλείποντα δύο με αριθμούς LXV και LXVI, πιθανότατα λόγω λάθους στην αρίθμηση.
Πηγή: Ν.K. Κουρκουμέλης: Monitore Settinsulare (1803-1805), Η δυσεύρετη εφημερίδα της Επτανήσου Πολιτείας, Πανεπ. Ιωαννίνων/ Φιλ. Σχ./ Τμήμα Ιστ.& Αρχαιολογίας/ Δωδώνη Τεύχος Πρώτο, Τόμος 36-37 (2007-8)